Community Sponsorship (Patronat Społeczny)
Community Sponsorship, nazywany także patronatem społecznym, to model, w którym jednostki i grupy obywateli w usystematyzowany sposób aktywnie uczestniczą we włączaniu i integrowaniu osób uchodźczych. Model ten polega na wspieraniu uchodźców praktycznie, emocjonalnie i materialnie. Jest to partnerstwo międzysektorowe, w którym różne sektory współpracują, aby wspierać osoby uchodźcze.
Dołącz do programu „Patronat Społeczny”
Dołącz do programu „Patronat Społeczny”
Definicja i Cel
Patronat społeczny może funkcjonować jako mechanizm ochrony międzynarodowej z elementem przesiedlenia (uchodźcy „parowani” są ze społecznościami w krajach, w których szukają schronienia) lub jako efektywny model integracyjny. W Polsce koncentrujemy się obecnie na elemencie integracyjnym. Model ten został wdrożony i przetestowany w ponad 20 krajach na całym świecie, obejmując ponad 700,000 osób uchodźczych. Kanada, jako prekursor modelu, przyjęła od lat 70. ponad 350,000 uchodźców.
Rola Patronów (Sponsors)
Osoby lub grupy patronów zobowiązują się do wspierania uchodźców w budowaniu ich życia w nowym kraju przez określony czas. Grupy te mogą tworzyć się w miejscach pracy, instytucjach akademickich oraz w oparciu o wspólne zainteresowania, pochodzenie, poczucie tożsamości czy przynależność do jakiejś grupy. Rola patronów polega głównie na udzielaniu informacji i pomocy w uzyskaniu dostępu do usług, choć w niektórych modelach wymaga się także wsparcia materialnego, np. finansowania mieszkania czy innych potrzeb bytowych
Zakres Pomocy
- Mieszkanie i wyposażenie.
- Pomoc w nauce języka.
- Pomoc logistyczna/transport.
- Orientacja kulturowa i dostęp do działalności kulturalnej, religijnej i społecznej.
- Dostęp do usług, takich jak edukacja czy opieka zdrowotna.
- Poszukiwanie pracy i przygotowanie do zatrudnienia.
- Wsparcie administracyjne.
Cele i Korzyści
Patronat społeczny nie ma na celu zastępowania państwa – władz lokalnych i centralnych – ale ich uzupełnianie poprzez aktywną współpracę między sektorami oraz aktywne wspieranie obywateli. Organizacje pozarządowe mogą pełnić różne role, takie jak koordynacja działań na poziomie centralnym/lokalnym, wsparcie lub świadczenie konkretnych usług.
Korzyści modelu
- Bardziej aktywny i usystematyzowany udział osób indywidualnych oraz społeczności we wspieraniu uchodźców.
- Systematyczne podejście do monitoringu oraz procedur bezpieczeństwa.
- Systematyczne wsparcie i trening dla osób wspierających.
- Pozytywny wpływ na integrację uchodźców w nowych społecznościach.
- Promowanie współpracy między różnymi sektorami i aktorami życia społecznego.
- Wzmacnianie lokalnych społeczności, które łączą się w przedsięwzięciach integracyjnych.
- Promocja postaw włączających i inkluzywnych.
Wyzwania i szanse w implementacji w Polsce
Szanse
- Możliwość uporządkowania wysiłków integracyjnych i mobilizowania instytucji lokalnych wokół inicjatyw patronatu społecznego.
- Popularność modelu u szerokiego spektrum politycznego.
- “Okno rzecznicze” i planowanie polityk migracyjnych na poziomie krajowym i lokalnym.
- Może być punktem wyjścia do wprowadzania innych mechanizmów ochrony w przyszłości.
Bariery
- Nastawienie władz na obronność i obrona granic.
- Inne priorytety polityczne i rzecznicze.
- Postawy społeczeństwa – potrzeba pracy nad narracjami i postawami.
Podsumowanie
Community Sponsorship to model, który umożliwia aktywną i zorganizowaną pomoc osobom uchodźczym, wspierając ich integrację w nowych społecznościach. Dzięki współpracy międzysektorowej oraz wsparciu organizacji pozarządowych, model ten może znacząco przyczynić się do poprawy jakości życia uchodźców oraz budowania silniejszych, bardziej zintegrowanych społeczności.
Pathways International
Pathways International to organizacja zajmująca się opracowywaniem efektywnych mechanizmów ochrony międzynarodowej oraz integracją osób uchodźczych. Jej misja polega na tworzeniu i promowaniu innowacyjnych modeli wsparcia, które pomagają uchodźcom odnaleźć się w nowych społecznościach oraz zapewniają im niezbędne narzędzia do rozpoczęcia nowego życia.
Działalność w Polsce
Od listopada 2023 roku pilotaż jest realizowany w Polsce i polega na wprowadzaniu i testowaniu modelu Community Sponsorship, zwanego roboczo „patronatem społecznym”. Za pilotaż w Polsce odpowiadają organizacje: Homo Faber, Nomada, Polskie Forum Migracyjne, Towarzystwo Inicjatyw Twórczych “ę”, a badawczo nad projektem czuwa Ośrodek Badań nad Migracjami Uniwersytetu Warszawskiego. Celem projektu jest pilotowanie inicjatyw inspirowanych modelem Community Sponsorship i dostosowanie go do polskich realiów.
zdjęcia z pierwszego, organizowanego przez Nomadę lokalnego spotkania w ramach Community Sponsorship w Polsce, który odbył się we Wrocławiu 17 maja 2024 roku.
Współpraca i Implementacja
W ramach współpracy organizacji, promowana jest idea Community Sponsorship, przygotowująca grunt na jej ewentualne wprowadzenie na szerszą skalę. Wsparcie i wzbogacanie dotychczasowych inicjatyw integracyjnych o elementy modelu CS, obejmuje:
- Wsparcie praktyczne. Pomoc w nauce języka, logistykę, transport oraz orientację kulturową.
- Wsparcie emocjonalne. Tworzenie więzi społecznych i wsparcia psychologicznego.
- Wsparcie materialne. Zapewnienie podstawowych potrzeb, takich jak mieszkanie i wyposażenie.
- Dostęp do usług. Pomoc w uzyskaniu dostępu do edukacji, opieki zdrowotnej i innych usług publicznych.
- Wsparcie administracyjne. Pomoc w załatwianiu formalności i spraw urzędowych.
Korzyści modelu Community Sponsorship
Model Community Sponsorship przynosi liczne korzyści, zarówno dla uchodźców, jak i społeczności przyjmujących. Są to:
- Aktywizacja społeczności. Umożliwienie obywatelom i grupom społecznym aktywnego zaangażowania się w pomoc uchodźcom, co prowadzi do tworzenia silniejszych i bardziej zintegrowanych społeczności.
- Efektywna integracja. Zapewnienie systematycznego wsparcia dla uchodźców, co znacząco przyspiesza i ułatwia ich integrację w nowym środowisku.
- Współpraca międzysektorowa. Promowanie współpracy między różnymi sektorami i aktorami życia społecznego, co wzmacnia lokalne struktury wsparcia.
- Zwiększenie świadomości. Kampanie informacyjne i działania edukacyjne, które mogą się przyczynić się do zmiany narracji i postaw wobec uchodźców w społeczeństwie.